Koreyada Qolish Yo'li Kengaydi
📌 Ushbu Maqoladan Nimalarni Bilib Olasiz
- 2026-yil talabalar ish siyosatidagi 4 ta asosiy o'zgarish
- D-10 ish izlash vizasi nima uchun 3 yilga uzaytirildi va qanday murojaat qilish kerak
- Amaliyotni 1 yilgacha bajarish imkonini beruvchi yangi tizimdan qanday foydalanish
- Seul shahar tajriba dasturining imtiyozlari — siz mos kelasizmi, qanday tekshirish mumkin
To'rt yil — yoki undan ko'proq — Koreyada o'qib, hayot tajribasi orttirdingiz. Diplom qo'lingizga tekkan payt ko'plab xorijiy talabalar o'ziga bir savol beradi: "Endi bu yerda ishlashim mumkinmi?"
2026-yildan boshlab bu savolga aniqroq javob paydo bo'ldi. Adliya vazirligi (법무부) Koreya universitetlarini bitirgan xorijiy talabalar uchun ishga kirish to'siqlarini sezilarli darajada kamaytiruvchi siyosatni amalga oshirdi. Mutaxassislik cheklovlari bekor qilindi, ish izlash vizasi uzaytirildi, amaliyot kengaytirildi — bu siyosatlarni aniq bilish imkoniyatni qo'ldan chiqarmaslik uchun muhimdir.
① Har Qanday Sohada Ishlashga Ruxsat — Mutaxassislik Muhim Emas
Ilgari Koreya universitetlarini bitirgan xorijiy talabalar faqat o'z mutaxassisliklari bilan bevosita bog'liq sohalarda ishlashga ruxsat olishardi. Ish joylari IT, tarjima va tadqiqot kabi tor sohalargina bilan chegaralangan edi. Shu sababli, biznes o'qigan talaba savdo kompaniyasiga kira olmas, turizm mutaxassisligini tugatgan kishi mehmonxonada ishlash imkoniga ega bo'lmas edi.
2026-yildan boshlab bu mutaxassislik cheklovlari amalda bekor qilindi. Koreyada 4 yillik universitet yoki 2-3 yillik kollejni tamomlagan xorijiy talabalar bitiruvdan keyin mutaxassisligidan qat'i nazar istalgan sohada ishlashga ruxsat oldi. Biznes, xizmat ko'rsatish, savdo, ishlab chiqarish, madaniyat va kontent — barcha sohalar ochiq, faqat shaxsiy qobiliyat va ish beruvchining talabiga qarab.
⚠️ Muhim: Viza turini o'zgartirish (D-2 → E-7 va boshq.) alohida ariza talab etadi
Bitiruvdan keyin ishlash uchun yashash maqomini o'zgartirish arizasi (to'lov: 130 000 KRW) topshirishingiz kerak. D-2 talaba vizasi bilan ishlash noqonuniy mehnat hisoblanadi. Chiqish-kirish boshqarmasi (출입국관리사무소) yoki Hi Korea (www.hikorea.go.kr) orqali E-7, E-1 va boshqa ish vizalariga o'tishni unutmang.
Bu o'zgarish oddiy qoidani yumshatishdan ko'proq ahamiyat kasb etadi. Koreya hukumati past tug'ilish va aholi qarishidan kelib chiqadigan mehnat tanqisligini hal qilish uchun xorijiy talabalarni asosiy inson resursi sifatida ko'ra boshladi. Koreya tilini biladigan va Koreya madaniyatini tushunadigan bitiruvchilar ish beruvchilar nuqtai nazaridan zudlik bilan ishga kirishishi mumkin bo'lgan kadrlardir.
② D-10 Ish Izlash Vizasining Muddati: 2 Yildan 3 Yilga Uzaytirildi
Bitiruvdan keyin darhol ish topilmagan bo'lsa, D-10 ish izlash vizasi kerak bo'ladi. D-10 vizasi Koreyada qonuniy qolgan holda ish izlash imkonini beradi. Bu vizadagi eng katta o'zgarish — yashash muddatining uzaytirilishi.
✅ D-10 Vizasi: O'zgarishdan Oldin va Keyin
| Mezon | O'zgarishdan oldin | O'zgarishdan keyin (2026-yildan) |
|---|---|---|
| Maksimal yashash muddati | 2 yil | 3 yil |
| Bir martada beriladigan muddat | 6 oy | 1 yilgacha |
| Soha cheklovlari | Faqat muayyan sohalar | Barcha sohalar ruxsat etildi |
Bir martada beriladigan muddat 6 oydan 1 yilgacha uzaytirilishi bilan chiqish-kirish boshqarmasiga borishlar kamaydi va ish izlashga ko'proq e'tibor qaratish mumkin bo'ldi. Maksimal 3 yillik muddat Koreya mehnat bozorini o'rganish va zarur malaka yoki ko'nikmalarni to'ldirish uchun yetarli vaqt beradi.
D-10 vizasiga bitiruvdan keyin D-2 vizasi muddati tugashidan oldin murojaat qilish kerak. Bitirganlik guvohnomasi, o'qish natijalari va yashash rejasini tayyorlab, chiqish-kirish boshqarmasiga yoki Hi Korea (www.hikorea.go.kr) orqali topshiriladi. Yashash maqomini o'zgartirish to'lovi — 130 000 KRW.
③ Korporativ Amaliyot: 6 Oydan 1 Yilga Kengaytirildi, Umumiy Muddat Chegarasi Bekor Qilindi
Hali o'qiyotgan xorijiy talabalar uchun ham muhim o'zgarishlar bo'ldi. Korxonalardagi amaliyot muddati 6 oydan 1 yilga uzaytirildi va avvalgi umumiy amaliyot muddati chegarasi ham bekor qilindi.
Bu o'zgarish hali o'qiyotgan xorijiy talabalarga amaliy tajriba to'plash va bitiruvdan keyin to'liq vaqtli ish joyiga tabiiy o'tish uchun qulay sharoit yaratadi. Ayniqsa IT, ishlab chiqarish, logistika va xizmat ko'rsatish sohasidagi kichik va o'rta korxonalar xorijiy amaliyotchilarni qabul qilib, ularni doimiy hodimga o'tkazish holatlarini ko'paytirmoqda — amaliyot ish topishning bevosita yo'liga aylanmoqda.
💡 Amaliyotdan Maksimal Foydalanish Uchun Asosiy Maslahatlar
- D-2 vizasi bilan o'qish davridagi amaliyot uchun qisman ish ruxsatnomasi (시간제취업허가) olish kerak — universitetning xalqaro bo'limida bepul rasmiylashtiriladi
- Amaliyot korxonasini tanlashda ularning E-7 vizasini kafolatlashi mumkinligini oldindan tekshiring
- Amaliyot davridagi natijalar va baholash hujjatlarini to'plang — doimiy xodimga o'tish yoki ish vizasiga murojaat qilishda qo'l keladi
- Umumiy muddat chegarasi bekor qilindi, lekin o'qishni davom ettirish kerak — amaliyot tugash sanasini bitirish kuniga moslashtiring
Amaliyotdan tashqari, o'qish davridagi qisman ish (시간제취업) ham ruxsat etilgan bo'lib qolmoqda. Ruxsat etilgan soatlar viza turi va TOPIK darajasiga qarab farq qiladi, shuning uchun o'z vizangizga (D-2-1, D-2-2, D-2-3, D-2-4 yoki D-2-6) mos qoidalarni albatta tekshiring.
④ Seul Shahar Tajriba Dasturi — Seuldagi Talabalar Uchun Qo'shimcha Imtiyozlar
Seul shahri 2025-2026 yillar davomida Shahararo Viza Tajriba Dasturini amalga oshirmoqda (kvota: 250 nafar). Dastur Seuldagi belgilangan universitetlardagi D-2 viza xorijiy talabalarga mo'ljallangan. Dasturning asosiy afzalliklari — qisman ish soatlarini yanada yumshatish va maxsus bandlik maslahat xizmati ochilishi.
🔥 Seul Shahar Tajriba Dasturining Asosiy Imtiyozlari
- Qisman ish soatlarini qo'shimcha yumshatish: odatiy D-2 me'yoridan ko'proq soat ruxsat etiladi (dastur yo'riqnomasiga ko'ra universitetlar bo'yicha farqlanadi)
- Seul Global Markazida (서울글로벌센터) maxsus bandlik maslahat xizmati: ish hujjatlarini tayyorlash, viza o'zgartirish tartiblari va korxona bilan bog'lanish bo'yicha professional maslahat
- Seul xorijiy mutaxassislar ish yarmarkasi: xorijiy talabalarni kichik va o'rta korxonalar bilan bevosita bog'laydigan tadbirlar
- Ko'p tilli xizmat: koreyscha, inglizcha, xitoycha, vyetnamcha va boshqa tillarda ma'lumot
Tajriba dasturiga mos kelish-kelmasligingizni bilish uchun universitetingizning xalqaro bo'limiga murojaat qiling yoki Seul Global Markaziga (서울글로벌센터, Tel: 02-2133-5066) qo'ng'iroq qiling. Tanlanganlar oddiy talabalardan ko'ra qulay sharoitlarda ish izlash imkoniga ega bo'ladi — Seuldagi universitetda o'qiyotgan bo'lsangiz, albatta tekshirib ko'ring.
Ko'p So'raladigan Savollar (FAQ)
S. Bitiruvdan keyin D-2 vizasi muddati tugagach, darhol noqonuniy qoluvchiga aylanadimmi?
J. Bitiruvdan keyin D-2 vizasi diplom olingan kundan ma'lum muddat davomida amal qiladi. Shu muddat ichida D-10 (ish izlash) yoki tegishli ish vizasiga (E-7 va boshq.) o'tish kerak. Muddati tugashidan oldin albatta ariza bering.
S. D-10 vizasida qisman ishlash (yarim stavkada) mumkinmi?
J. D-10 — ish izlash vizasi bo'lgani uchun, asosan ish (jumladan qisman ish) taqiqlanadi. Ishlash uchun tegishli ish vizasiga (masalan, E-7) o'tish kerak. Adliya vazirligi ruxsatnomasi bilan cheklangan faoliyat mumkin bo'lishi mumkin — aniq holatni chiqish-kirish boshqarmasida tekshiring.
S. Amaliyot faqat o'qish davrida mumkinmi, bitiruvdan keyin ham bo'ladimi?
J. Qisman ish ruxsatnomasi asosidagi amaliyot o'qish davri ichida (D-2 vizasi amaldagi muddatida) bo'lishi kerak. Bitiruvdan keyin D-10 vizasiga o'tish yoki korxona tomonidan E-7 ish vizasi kafolatlangan holda to'liq yoki shartnomaviy xodim sifatida ishlash kerak.
S. Mutaxassislik cheklovisiz ish siyosati qaysi vizaga tegishli?
J. Mutaxassislik cheklovisiz ish qoidasi Koreya universitetini bitirganidan keyin ish vizasiga (masalan, E-7) o'tishda qo'llaniladi. Biroq viza turi bo'yicha ruxsat etilgan kasb toifalari farqlanishi mumkin, shuning uchun avvalo maqsad soha va lavozimingizga mos viza turini aniqlang.
O'zingizga Mos Yo'lni DODREAM Bilan Rejalashtiring
Bitiruvdan keyin Koreyada qolib martaba qurish maqsadi endi ancha real tanlov bo'lib qoldi. Mutaxassislik cheklovlari bekor qilindi, D-10 vizasi 3 yilga uzaytirildi, amaliyot 1 yilga kengaytirildi — bu imkoniyatlarni qo'ldan chiqirmang. Ammo viza tartiblari shaxsiy holatingizga ko'ra farqlanishi sababli, o'zingizga tegishli aniq qadamlarni bilish eng muhim narsa.
DODREAM Sizning Yoningizda
Bitiruvdan keyin ish vizasini o'zgartirish, D-10 murojaat, amaliyotdan to'liq stavkaga o'tish rejasi —
mutaxassislar bilan birga o'zingizga mos yo'lni belgilang.
🌐 Read in other languages | 다른 언어로 보기
- 🇰🇷 한국어로 보기
- 🇬🇧 View in English
- 🇨🇳 中文阅读
- 🇻🇳 Đọc bằng tiếng Việt
- 🇺🇿 Oʻzbek tilida oʻqish
댓글 없음:
댓글 쓰기